Me inflacionin në Eurozonë që ka arritur në 3.3% dhe kostot e energjisë në rritje të fortë, tregjet po parashikojnë një tjetër rritje të normave të interesit nga Banka Qendrore Europiane më 10 shtator. Ekonomistët e BQE-së thonë se kjo valë inflacioni, e nxitur nga energjia, është shumë e ndryshme nga rritja e viteve 2021-2022, që u ushqye edhe nga kërkesa.
Çmimet më të larta të energjisë janë faktori kryesor që po nxit inflacionin në Eurozonë, shkruan ekonomistët e BQE-së Kristina Barauskaitė Griškevičienė dhe Claus Brand në një analizë të publikuar së fundmi.
“Këtë herë dominon goditja nga oferta e energjisë, ndërsa kërkesa dhe stimujt nga politikat publike kanë një rol të kufizuar. Këto dallime janë thelbësore për të shpjeguar pse reagimi i politikës monetare është i ndryshëm”, shkruajnë ata.
Goditja aktuale, e nxitur pjesërisht nga lufta që vazhdon në Lindjen e Mesme dhe mbyllja e mëpasshme e Ngushticës së Hormuzit, ndryshon ndjeshëm nga episodi i viteve 2021-2022, shpjeguan dy ekonomistët.
“Faktorët negativë nga oferta e energjisë përbënin rreth 90% të rritjes së inflacionit të energjisë ndërmjet janarit dhe majit 2026. Gjatë kësaj periudhe, politikat monetare dhe fiskale kanë ushtruar vetëm një presion të lehtë në kahun rënës mbi inflacionin e energjisë”, thuhet në analizë.
Pasi lufta shpërtheu në Lindjen e Mesme në fund të shkurtit, BQE-ja nuk i rriti menjëherë normat e interesit. Rritja e parë u bë më 11 qershor, kur norma e depozitave shkoi nga 2% në 2.25%, e para në tre vjet, në përpjekje për të frenuar inflacionin.
Edhe në skenarin më optimist të BQE-së në atë kohë, që parashikonte një përfundim të shpejtë të luftës, inflacioni nuk pritej të kthehej në objektivin prej 2% përpara vitit 2027.
Megjithatë, ndërsa lufta vazhdon dhe inflacioni arriti në 3.3% në gusht, nga 2.9% në korrik, tregjet presin që BQE-ja t’i rrisë sërish normat, nga 2.25% në 2.50%, në mbledhjen e 10 shtatorit.
Sipas analizës së BQE-së, reagimi monetar këtë herë është më “gradual”, ndërsa në vitet 2021-2022 “BQE-ja i rriti normat e interesit në mënyrë të fuqishme dhe të vazhdueshme”.
Ndryshe nga situata aktuale, vala inflacioniste e viteve 2021-2022 u shkaktua nga “një kombinim faktorësh të mëdhenj dhe të paprecedentë, si nga ana e ofertës, ashtu edhe nga ajo e kërkesës”.
Megjithëse energjia luajti një rol, ajo “nuk ishte faktori i vetëm”, shpjegoi BQE-ja.
“Faktorët nga ana e ofertës përfshinin ndërprerjet në zinxhirët globalë të furnizimit dhe goditjet në ofertën e energjisë, veçanërisht si rezultat i pushtimit të Ukrainës nga Rusia. Faktorët nga ana e kërkesës përfshinin rikthimin e shpejtë të kërkesës pas pandemisë, të përforcuar nga politika fiskale dhe monetare lehtësuese.”/ Euronews
Postimi ” BQE pritet të rrisë sërish normat, pasi goditja nga energjia e çon inflacionin në 3.3% ” eshte marre nga Revista Monitor.
