Është hedhur për konsultim projektigji për “PËR TAKSËN MBI PASURINË E PALUAJTSHME”, i cili synon reformimin dhe përmirësimin e mëtejshëm të politikave dhe administrimit të saj duhet të shtohen, për t’i shërbyer eventualisht konsolidimit financiar të bashkive.
Në thelb, reformimi synon taksë mbi pasurinë e paluajtshme të bazuar në vlerën e tregut.
Drafti parashikon se për të gjitha njësitë e ndërtesave që përfshihen në kategorinë ‘ndërtesa për banim’, shkalla e taksës mund të variojë nga 0,1% (zero presje një për qind) deri në 0,2% (zero presje dy për qind); Sot taksa është sa 0.05% e vlerës për shtëpi banimi, duke rezultuar automatikisht me rritje.
Sipas relacionit, nisur nga struktura aktuale e legjislacionit, kompleksiteti i rregullimit të taksës mbi pasurinë e paluajtshme, të bazuar në vlerën e tregut, si dhe përvojave nga vendet e tjera, hartimi i një projektligji vetëm për taksën mbi pasurinë e paluajtshme është vlerësuar si opsioni më i përshtatshëm.
Në mënyre të përmbledhur, ndryshimet dhe risitë kryesore të pasqyruara në projektligjin “Për taksën mbi pasurinë e paluajtshme” synojnë :
₋ Kalimin nga një sistemi taksimi i bazuar në vlerë për ndërtesat dhe një sistem i thjeshtë taksimi i bazuar mbi sipërfaqen (area based) për tokën, në një sistem modern taksimi që takson si ndërtesat ashtu dhe tokën, duke e bazuar në vlerën e tregut të këtyre pasurive të paluajtshme;
₋ Të zgjerojnë bazën tatimore duke shtuar kategoritë e pasurive të paluajtshme që taksohen dhe rritur numrin e pasurive të paluajtshme të regjistruara në kadastrën fiskale;
₋₋ Të përmirësojnë barazinë dhe minimizojnë kostot e administrimi të taksës së pasurisë përmes standardizimit të proceseve dhe mbështetjes nga niveli qendror;
₋ Të ofrojnë në vazhdimësi vlera të përditësuara të pasurive të paluajtshme, pra një bazë të drejtë për taksimin, sigurojnë qëndrueshmërinë dhe forcojnë gjithmonë e më shumë legjitimitetin e të gjithë sistemit në sytë e taksapaguesve;
₋ Të përmirësojnë efektivitetin e mbledhjes së taksës;
₋ Të rregullojnë aspekte të parregulluara dhe optimizojnë disa prej proceseve kryesore të punës;
₋ Të mbrojnë personat ose familjet me të ardhura të ulëta;
₋ Të rrisin transparencën dhe lehtësojnë ushtrimin e të drejtave dhe përmbushjen e detyrimeve nga taksapaguesit, përmes publikimit të një game të gjere informacioni;
₋ Të vendosin një nivel të përshtatshëm taksimi për kategori të ndryshme të pronave, të përafruar me vendet e rajonit;
₋ Të qartësojnë rregullat mbi rimbursimin e detyrimeve tatimore, ankimin dhe njoftimin e akteve;
₋ Të forcojnë autonominë financiare të pushtetit vendor përmes krijimit të një burimi më të qëndrueshëm, më të drejtë dhe më të parashikueshëm të të ardhurave, duke fuqizuar kështu bashkitë dhe rritur në mënyrë të ndjeshme investimet dhe shërbimet për qytetarët dhe bizneset; si dhe
₋ Të kenë ndikime të tjera indirekte pozitive mbi ekonominë.
Elementët dhe politikat kryesore të projektligjit të propozuar janë shtjelluar së bashku me nenet përkatëse në mënyre të detajuar në pikën VI të këtij relacioni shoqërues.
Në ketë kuadër, kalimi në një sistem taksimi të bazuar në vlerën e tregut dhe përmirësimi i mëtejshëm i politikave të administrimit të taksës së pasurisë, synojnë jo vetëm rritjen e të ardhurave, por edhe krijimin e një sistemi më të drejtë, më transparent, më efikas dhe më të besueshëm të taksimit të pasurisë. Sipas parashikimeve të FMN-së, pas implementimit të reformës, të ardhurat e gjeneruara nga kjo taksë mund të arrijnë nivelet e 0,7 – 1 % të PBB-së.
Niveli i taksave
Këshilli Bashkiak i çdo Bashkie cakton shkallët e taksës për të gjitha kategoritë e taksimit, brenda intervaleve të mëposhtme të shkallëve të taksës:
- a) Për të gjitha parcelat që përfshihen në kategorinë ‘tokë bujqësore-blegtorale’, shkalla e taksës mund të variojë nga 0,05% (zero presje zero pesë për qind) deri në 0,15% (zero presje pesëmbëdhjetë për qind);
- b) Për të gjitha parcelat që përfshihen në kategorinë ‘tokë pyjore’, shkalla e taksës mund të variojë nga 0,05% (zero presje zero pesë për qind) deri në 0,15% (zero presje pesëmbëdhjetë për qind);
- c) Për të gjitha parcelat që përfshihen në kategorinë ‘tokë truall’, shkalla e taksës mund të variojë nga 0,075% (zero presje zero shtatëdhjetë e pesë për qind) deri në 0,175% (zero presje njëqind e shtatëdhjetë e pesë për qind);
ç) Për të gjitha parcelat që përfshihen në kategorinë ‘tokë me përdorime të tjera’, shkalla e taksës mund të variojë nga 0,075% (zero presje zero shtatëdhjetë e pesë për qind) deri në 0,175% (zero presje njëqind e shtatëdhjetë e pesë për qind);
- d) Për të gjitha njësitë e ndërtesave që përfshihen në kategorinë ‘ndërtesa për banim’, shkalla e taksës mund të variojë nga 0,1% (zero presje një për qind) deri në 0,2% (zero presje dy për qind);
- dh) Për të gjitha njësitë e ndërtesave që përfshihen në kategorinë ‘ndërtesa për veprimtari ekonomike’, shkalla e taksës mund të variojë nga 0,15% (zero presje pesëmbëdhjetë për qind) deri në 0,25% (zero presje njëzet e pesë për qind).
- Shkalla e taksës për ndërtesën e papërfunduar është 30% (tridhjetë përqind) e shkallës së taksës së kategorisë përkatëse të taksimit ku është klasifikuar ndërtesa e papërfunduar.
- Këshilli Bashkiak i çdo Bashkie miraton shkallët e zbatueshme të taksës, jo më vonë se data 31 janar e vitit tatimor. Shkallët e miratuara të taksës i dërgohen Drejtorisë së Përgjithshme të Taksës së Pasurisë, brenda 5 (pesë) ditëve kalendarike nga dita e miratimit të tyre dhe në çdo rast jo me vonë se data 7 shkurt e vitit tatimor.
- Nëse Bashkia nuk dërgon shkallët e taksës, brenda afatit të përcaktuar në pikën 3, të këtij neni, zbatohet shkalla e fundit e taksës e përcaktuar nga Këshilli Bashkiak, në përputhje me pikën 1 të këtij neni.
- Në rast se shkalla e taksës për 1 (një) apo më shumë kategori nuk është caktuar ndonjëherë, zbatohet shkalla më e ulët e taksës, në përputhje me pikën 1, të këtij neni, për atë ose ato kategori.
Postimi ” Do të rritet taksa e pasurive të paluajtshme, do të bëhet 0.1 – 0.2% e vlerës së tregut të ndërtesës ” eshte marre nga Revista Monitor.
