Instituti i Statistikave (INSTAT) ka kërkuar fonde shtesë me përparësi për të siguruar zhvillimin e censit të bujqësisë gjatë vitit 2027, pas disa shtyrjeve radhazi të këtij procesi. Ministria e Financave i ka plotësuar kërkesat vetëm pjesërisht.
Drejtoresha e INSTAT, Lantona Sado, theksoi se institucioni duhet të jetë plotësisht gati në vitin e ardhshëm, me investime teknologjike, mjete teknike dhe staf të rekrutuar deri në tetor. Sipas saj, nevojiten 25 milionë lekë për punonjës shtesë dhe 35 milionë lekë për investime në infrastrukturë.
“Në lidhje me CENSI-in e bujqësisë kemi kryer disa detyra kryesore, por 2027-ta duhet të na gjej të aktivizuar, duke bërë investime në teknologjike, mjetet teknike për cens-in dhe në tetor duhet të kemi rekrutuar punonjës. 25 milionë lekë për staf shtesë, investimet në infrastrukturë 35 milionë lekë. Dua të theksoj se koha e alokimit të fondeve është vendimtare për realizimin e CENS-it”, u shpreh Sado.
Vonesat me ligjin dhe prokurimet e anuluara
Projektligji për censin e bujqësisë u hartua dhe u dërgua me vonesë në Kuvend, ku u miratua në seancë plenare në korrik 2026. Kjo nuk i la INSTAT kohë të mjaftueshme për të përmbyllur procedurat e nevojshme. Sado shpjegoi se edhe disa tendera të përgatitur u anuluan:
“Një pjesë e procedurave të prokurimeve që ishte projektuar, edhe pse arritëm të shkonim deri në fund, e anuluam, pasi çdo investim që ne bënim ishte i lidhur me miratimin e ligjit për censin por edhe me sigurimin e fondeve”.
Përgjigjja e Ministrisë së Financave
Nga ana e saj, Vilma Çausholli nga Ministria e Financave sqaroi se buxheti ka parashikuar një shumë më të ulët se ajo e kërkuar, por la të hapur mundësinë për rishikime gjatë vitit.
“Projekti për investimet teknologjike për cens nga MF është parashikuar 40 milionë lekë. nga INSTAT ka kërkuar 736 milionë lekë, nga ana jonë është vlerësuar dhe shtuar në buxhet një vlerë prej 440 milionë lekë. duke vlerësuar që gjatë vitit do të shikohet se si do të zhvillohet ky proces mbetemi të hapur që përmes akteve normative të akomodohen shpenzimet e tjera”, deklaroi Çausholli.
Një numërim i shtyrë që prej vitit 2022
Censi i bujqësisë ishte planifikuar të zhvillohej këtë vjeshtë, por u shty për vitin 2027. Numërimi i fundit në këtë sektor është kryer në vitin 2012. Që nga viti 2022, kur ishte afati i parë për censin e ri, procesi është shtyrë disa herë për arsye të ndryshme.
