Transporti ajror në Europë po përballet me një seri të pazakontë alarmesh për bomba, të cilat kanë detyruar avionë të ndryshojnë drejtimin, aeroporte të pezullojnë për pak kohë aktivitetin dhe autoritetet të vënë në zbatim masa të veçanta sigurie. Vetëm më 3 nëntor, të paktën shtatë avionë pasagjerësh në vende të ndryshme europiane morën kërcënime për praninë e eksplozivit në bord.

Situata u përsërit më 5 nëntor, kur incidente të ngjashme prekën kompanitë ajrore Ryanair, Wizz Air, LOT, Finnair dhe Aer Lingus. Një fluturim nga Dublini drejt Romës u detyrua të ulej në një bazë ushtarake në Francë, ndërsa në raste të tjera u ngritën edhe avionë luftarakë për të shoqëruar avionët e kërcënuar.

Asnjë eksploziv i gjetur

Kontrollet e kryera deri tani nuk kanë zbuluar eksplozivë. Ky fakt ka shtuar dyshimet se kontinenti mund të jetë shënjestër e një fushate të organizuar alarmesh të rreme, qëllimi i së cilës nuk është domosdoshmërisht shkaktimi i viktimave, por përhapja e panikut, pasigurisë dhe ndërprerja e aktivitetit ekonomik.

Ndër hipotezat që po shqyrtohen është ajo e luftës hibride, një mënyrë destabilizimi që nuk ka nevojë për armë apo sulme të drejtpërdrejta. Një kërcënim i besueshëm mjafton që një avion të detyrohet të ulet, forcat e sigurisë të mobilizohen dhe qindra pasagjerë të përballen me vonesa.

Kostoja ekonomike për kompanitë ajrore

Pasojat financiare mund të jenë të ndjeshme. Çdo devijim i një avioni sjell konsum shtesë karburanti, ndryshime itinerari, kontrolle të specializuara, vonesa dhe shpenzime për kompanitë ajrore. Në këtë mënyrë, një mesazh i vetëm mund të krijojë kosto shumë më të larta se sa kushton dërgimi i tij.

Ekspertët nuk e përjashtojnë mundësinë që kërcënimet të përdoren për të testuar reagimin e autoriteteve, shpejtësinë e mobilizimit të forcave të sigurisë dhe gatishmërinë e aeroporteve për të menaxhuar situata emergjente. Megjithatë, deri më tani nuk ka prova publike që incidentet janë të koordinuara apo që pas tyre qëndron ndonjë shtet i caktuar.

Hetimet vijojnë

Autoritetet europiane po vazhdojnë hetimet për të zbuluar autorët dhe për të përcaktuar nëse ka lidhje mes kërcënimeve të ndryshme.

Paradoksi i kësaj vale alarmesh qëndron pikërisht te fakti se, edhe pa u gjetur asnjë bombë, efektet janë konkrete: avionët devijohen, aeroportet pësojnë ndërprerje dhe qindra udhëtarë jetojnë momente pasigurie. Në një sektor ku siguria duhet të jetë absolute, edhe një kërcënim i rremë mund të shndërrohet në një mjet të fuqishëm destabilizimi.