Kostoja e huamarrjes afatgjatë të qeverisë vazhdon të rritet. Në ankandin e kësaj jave për obligacionet 15-vjeçare, yield-i uniform i pranuar arriti në 6.42%, nga 6.35% që ishte në ankandin e mëparshëm të gushtit, sipas të dhënave të Bankës së Shqipërisë. Një vit më parë, ky instrument tregtohej me një yield prej 6.19%.

Me këtë rritje, yield-i i obligacioneve 15-vjeçare ka prekur nivelin më të lartë që nga gushti i vitit 2024.

Kërkesë e lartë, emetim më i madh

Ndryshe nga tendenca e muajve të fundit, kur ankandet e titujve qeveritarë kanë tërhequr interes më të dobët nga investitorët, këtë herë kërkesa u rrit ndjeshëm. Ofertat totale arritën rreth 5.15 miliardë lekë, ndërkohë që shuma e shpallur për financim ishte 2 miliardë lekë.

Ministria e Financave përfitoi nga interesi i shtuar dhe e ngriti shumën e emetuar në 2.3 miliardë lekë. Në këtë mënyrë, ajo mbuloi pjesërisht shumat që kishin mbetur të paplotësuara në disa ankande të tjera, kryesisht në ato të bonove 12-mujore.

Pse po rriten yield-et

Sidomos pas tremujorit të dytë, yield-et e titujve qeveritarë kanë ndjekur një trend rritës, më i theksuar në instrumentet me maturim më të gjatë. Konflikti në Lindjen e Mesme nxiti inflacionin dhe përforcoi pritshmëritë e tregjeve për rritje të normave të interesit.

Përtej rikalibrimit të pritshmërive të investitorëve, rritja e yield-eve shpjegohet edhe me pjesëmarrjen më të ulët në ankande. Kjo lidhet pjesërisht me tkurrjen graduale të blerjeve nga bankat, të cilat janë investitorët kryesorë në titujt e borxhit qeveritar, si dhe me pritshmëritë më të forta për rritje të normave të interesit në muajt në vijim.

Huamarrja e brendshme rritet në tremujorin e fundit

Një faktor tjetër që po shtyn yield-et lart është kërkesa në rritje për financim në tregun vendas. Sipas kalendarit të publikuar nga Ministria e Financave, huamarrja e qeverisë në tregun e brendshëm do të rritet ndjeshëm në tremujorin e katërt të vitit.

  • Shuma e programuar për t’u financuar brenda vendit, përfshirë rifinancimin e instrumenteve që maturohen, është 87 miliardë lekë.
  • Kjo shumë është 9.4% më e lartë se plani i huamarrjes për tremujorin e tretë.
  • Krahasuar me planin për të njëjtën periudhë të një viti më parë, rritja është 34%.

Ndikimi në ekonomi

Yield-et e titujve qeveritarë janë zakonisht hallka e parë dhe më e shpejtë ku pasqyrohen lëvizjet e politikës monetare të Bankës së Shqipërisë. Rritja e tyre nuk e bën më të kushtueshme vetëm huamarrjen e qeverisë, por më pas përcillet edhe te normat e interesit të kredive për sektorin privat.