Transaksionet në Shqipëri vazhdojnë të kryhen kryesisht me para në dorë, edhe pse gjithnjë e më shumë qytetarë kanë qasje në llogari financiare. Sipas Bankës Botërore, vetëm 40 deri në 45 për qind e të rriturve që kanë një llogari financiare kanë bërë ose kanë marrë një pagesë digjitale gjatë vitit të kaluar.
Më shumë llogari, por jo më shumë pagesa elektronike
Raporti i referohet të dhënave të “Global Findex 2025”, të cilat tregojnë se aksesi në llogaritë e pagesave është rritur afërsisht dyfish gjatë dhjetë viteve të fundit. Megjithatë, ky zgjerim nuk është pasuar nga një rritje e ngjashme e përdorimit të pagesave elektronike. Me fjalë të tjera, të kesh një llogari bankare nuk do të thotë domosdoshmërisht se ajo shfrytëzohet për transferta, pagesa apo veprime të tjera digjitale.
Shërbimet publike online ecin më shpejt
Eksperte e transformimit digjital, Erjola Çela, vëren se ky kontrast bie në sy edhe kur krahasohet me zhvillimin e shërbimeve publike në internet. Pjesa më e madhe e shërbimeve publike ofrohet përmes platformës e-Albania, ndërkohë që institucionet kanë rritur shkëmbimin elektronik të të dhënave. Sipas saj, zhvendosja e procedurave administrative online nuk është shoqëruar me të njëjtin ritëm në përdorimin e pagesave digjitale nga qytetarët.
Një përhapje më e gjerë e tyre do të lejonte kryerjen online të më shumë veprimeve, nga marrja e shërbimit deri te pagesa për të, pa qenë nevoja për para në dorë apo për paraqitje fizike në sportel. Në këtë kuadër, identiteti digjital dhe sistemet e verifikimit elektronik mund të kenë rol të rëndësishëm në lidhjen e shërbimeve financiare me ato publike.
Sfida: nga aksesi te përdorimi
Sfida nuk qëndron vetëm te sigurimi i aksesit në llogari, por edhe te nxitja e qytetarëve për t’i përdorur ato rregullisht. Të dhënat tregojnë gjithashtu se digjitalizimi i shërbimeve, i marrë më vete, nuk mjafton. Kalimi drejt një ekonomie me më pak para fizike kërkon edhe përdorim më të gjerë të pagesave elektronike nga qytetarët dhe bizneset.
