Industria përpunuese e Eurozonës vazhdoi të zgjerohej në tetor me ritme të qëndrueshme, edhe pse zgjerimi humbi pak forcë. Shkaqet ishin porositë e reja më të dobëta, energjia më e shtrenjtë dhe ndërprerjet në zinxhirët e furnizimit, të cilat po ngushtojnë marzhet e fitimit të kompanive. Këtë e tregon një anketë e publikuar të hënën.

Indeksi i Menaxherëve të Blerjeve (PMI) për industrinë përpunuese, që përpilohet nga S&P Global, zbriti në 52.7 pikë në tetor. Në shtator ishte 52.9 pikë, niveli më i lartë që nga maji i vitit 2022. Gjithsesi, rezultati përfundimtar ishte më i mirë se vlerësimi paraprak prej 52.4 pikësh. Vlerat mbi 50 pikë tregojnë zgjerim të aktivitetit ekonomik.

Prodhuesit u rezistojnë tarifave dhe konflikteve

Të dhënat tregojnë se prodhuesit europianë po u bëjnë ballë tarifave tregtare, konflikteve dhe rritjes së fortë të kostove të energjisë. Nga ana tjetër, lëndët e para dhe materialet e prodhimit po shtrenjtohen. Kjo rrit presionin mbi Bankën Qendrore Europiane (BQE) që të rrisë sërish normat e interesit.

Chris Williamson, kryeekonomist për biznesin në S&P Global Market Intelligence, e vlerësoi pozitivisht ecurinë e sektorit:

“Një tjetër rezultat i qëndrueshëm i indeksit PMI zgjat periudhën më të mirë të rritjes së industrisë përpunuese të Eurozonës në më shumë se katër vitet e fundit.”

Ai shtoi:

“Rritja e vazhdueshme e regjistruar që prej shkurtit ofron një panoramë inkurajuese të qëndrueshmërisë së sektorit të industrisë përpunuese, i cili është përballur me vështirësi të shkaktuara nga tarifat tregtare dhe konfliktet në Lindjen e Mesme dhe Ukrainë, veçanërisht nga rritja e kostove dhe problemet e furnizimit që ato kanë shkaktuar.”

Nafta mbi 116 dollarë dhe pritjet për BQE-në

Kontratat e së ardhmes për naftën bruto tregtohen mbi 116 dollarë për fuçi. Ky çmim është rreth 60% më i lartë se para luftës me Iranin.

Javën e kaluar, BQE-ja nuk i ndryshoi normat e interesit, siç pritej. Megjithatë, ekonomistët e anketuar nga Reuters muajin e kaluar parashikonin se banka do t’i rriste normat në dhjetor. Presidentja e BQE-së, Christine Lagarde, njoftoi gjithashtu se do të largohet nga detyra në shkurtin e ardhshëm.

Porositë, prodhimi dhe punësimi

Porositë e reja totale për fabrikat janë një tregues kyç i kërkesës. Në tetor ato u rritën më ngadalë se më parë. Në të kundërt, porositë për eksport shënuan rritjen më të fortë në më shumë se katër vjet e gjysmë.

Nga tetë vendet e Eurozonës që përfshihen në anketë, gjashtë regjistruan zgjerim të aktivitetit industrial. Franca dhe Italia ishin dy përjashtimet.

Indeksi i prodhimit industrial zbriti në 52.8 pikë nga 53.6 pikë në shtator. Ky është niveli më i ulët në katër muaj, por mbetet mbi mesataren afatgjatë të anketës. Kompanitë prodhuese shtuan numrin e punonjësve për të tretin muaj radhazi.

Kostot rriten me ritmin më të shpejtë në pesë muaj

Kostot operative të fabrikave u rritën në tetor me ritmin më të shpejtë të pesë muajve të fundit. Për ta përballuar këtë, kompanitë rritën ndjeshëm çmimet e shitjes. Megjithatë, ritmi i këtyre rritjeve mbeti afërsisht i njëjtë me atë të shtatorit.

Williamson theksoi pasojat për politikën monetare:

“Me inflacionin e kostove të lëndëve të para dhe materialeve të prodhimit që u përshpejtua sërish ndjeshëm në tetor, duke arritur një nga nivelet më të larta të katër viteve të fundit për shkak të çmimeve më të larta të energjisë dhe pengesave në furnizim, të dhënat më të fundit të PMI-së shtojnë presionin mbi BQE-në për të rritur më tej normat e interesit në muajt e ardhshëm, duke krijuar një tjetër pengesë për bizneset.”

Zinxhirët e furnizimit nën presion

Problemet në zinxhirët e furnizimit u thelluan gjatë muajit. Afatet e dorëzimit të mallrave u zgjatën dhe arritën nivelin më të pafavorshëm që nga qershori.

Prodhuesit i rritën blerjet me ritmin më të shpejtë në pothuajse katër vjet e gjysmë. Për herë të parë që nga dhjetori i vitit 2022, ata nisën të shtojnë rezervat e lëndëve të para. Kjo sugjeron se kompanitë po përgatiten për vështirësi të mundshme në furnizim.