Shteti shqiptar planifikon të investojë rreth 1 miliard lekë për ndërtimin e infrastrukturës së bazës detare të NATO-s në Porto-Romano. Vlera e investimit, që do të shpërndahet gjatë tre viteve të ardhshme, del nga projektbuxheti për vitin 2027.
Si shpërndahet fondi ndër vite
Sipas planifikimit, punimet pritet të nisin në vitin 2027, kur për projektin do të akordohen 200 milionë lekë. Në vitin 2028 financimi rritet në rreth 383.6 milionë lekë, ndërsa pjesa e mbetur, prej 416.4 milionë lekësh, është parashikuar për vitin 2029.
- 2027: 200 milionë lekë
- 2028: rreth 383.6 milionë lekë
- 2029: 416.4 milionë lekë
Porta e Korridorit VIII
Vlera e Porto-Romanos shkon përtej ndërtimit të një baze detare. Porti përbën pikënisjen e Korridorit VIII, i cili është përfshirë në planet ushtarake të NATO-s si pjesë e infrastrukturës kritike për sigurinë e Aleancës. Korridori lidh bregdetin e Adriatikut me Detin e Zi, duke përshkuar Shqipërinë, Maqedoninë e Veriut dhe Bullgarinë. Përveç transportit të mallrave dhe pasagjerëve, ai do të përdoret edhe për lëvizjen e trupave dhe pajisjeve ushtarake.
Me rritjen e tensioneve në Evropën Lindore dhe pas luftës në Ukrainë, aftësia për të zhvendosur shpejt forcat ushtarake dhe furnizimet është bërë prioritet për NATO-n dhe Bashkimin Evropian. Kjo kërkon rrugë dhe hekurudha të përshtatshme, ura që mbajnë mjete të rënda, si dhe porte me kapacitete të mjaftueshme logjistike. Në situata krize, një infrastrukturë e tillë lejon transport më të shpejtë të trupave, pajisjeve dhe furnizimeve drejt zonave që kanë nevojë për mbështetje ushtarake.
Përfitimi ekonomik
Korridori VIII ka edhe peshë të drejtpërdrejtë ekonomike. Lidhja e porteve me rrjetet rrugore dhe hekurudhore të rajonit synon të lehtësojë transportin e mallrave, të përmirësojë tregtinë dhe të forcojë lidhjet ekonomike ndërmjet vendeve.
Në këtë mënyrë, Porto-Romano dhe Korridori VIII fitojnë një rol të dyfishtë për Shqipërinë: nga njëra anë forcojnë pozicionin e vendit në planet e sigurisë euroatlantike, nga ana tjetër hapin mundësi për zhvillimin e transportit dhe tregtisë në rajon.
