Banka Qendrore Europiane (BQE) pritet të shtojë edhe 0.25 pikë përqindjeje normën bazë të interesit në dhjetor, duke e ngritur atë në 2.75%, në një kohë kur inflacioni në Eurozonë është ngjitur në 4%, pra në dyfishin e objektivit që synon banka qendrore. Rritjen e interesave muajin e ardhshëm e parashikojnë të gjithë 71 ekonomistët që morën pjesë në sondazhin e Reuters, i realizuar më 10-12 nëntor.

Pavarësisht unanimitetit për dhjetorin, analistët nuk bien dakord nëse ky do të jetë hapi i fundit i shtrëngimit apo nëse BQE do të vazhdojë me politikë monetare më të ngushtë edhe gjatë vitit 2027. Shumica, 46 ekonomistë ose rreth 65% e të anketuarve, mendojnë se norma e depozitave do të arrijë pikën më të lartë në 2.75% në dhjetor. Ndërkohë, 25 të tjerë presin një rritje shtesë, ka shumë të ngjarë në tremujorin e parë të vitit 2027.

Norma mbi nivelin neutral

BQE ka ndërmarrë tashmë rritje të normave në qershor dhe në shtator. Nëse në dhjetor vjen edhe një rritje, norma e depozitave do të kalojë mbi intervalin 1.75-2.50%, të cilin banka qendrore e konsideron nivel neutral për ekonominë, domethënë një nivel që as nuk e stimulon dhe as nuk e frenon aktivitetin ekonomik.

Inflacioni në nivelin më të lartë në tre vjet

Në tetor, inflacioni në 21 vendet e Eurozonës u rrit në 4%, nga 3.8% që ishte në shtator, duke shënuar nivelin më të lartë të tre viteve të fundit. Shtrenjtimi i energjisë vazhdon të jetë ndër shtytësit kryesorë të presioneve mbi çmimet.

Ekonomistët i kanë rishikuar për lart pritjet për inflacionin mesatar, në 3.1% për vitin 2026 dhe në 2.8% për vitin 2027, krahasuar me 3% dhe 2.6% në sondazhin paraardhës. Sipas tyre, rritja e çmimeve do të qëndrojë afër dyfishit të objektivit prej 2% të BQE-së të paktën deri në tremujorin e dytë të vitit 2027.

Edhe pse kontratat e së ardhmes për naftën kanë rënë me më shumë se 20% gjatë javëve të fundit, analistët tërheqin vëmendjen se rreziqet inflacioniste mbeten të larta. Rezervat e ulëta të gazit natyror në prag të dimrit, si dhe pasiguria për zhvillimet në Lindjen e Mesme, mund të sjellin një valë të re shtrenjtimi të energjisë.

Inflacioni bazë dhe pagat

Pritet të përshpejtohet edhe inflacioni bazë, i cili nuk përfshin çmimet e ushqimeve dhe të energjisë. Nga 2.2% në tetor, ai parashikohet të arrijë mesatarisht 2.6% në tremujorin e katërt dhe 2.8% në tremujorin e parë të vitit 2027.

Një tjetër burim shqetësimi janë presionet mbi pagat, pasi punonjësit mund të kërkojnë rritje page për të kompensuar fuqinë blerëse të humbur nga inflacioni.

Përmirësim i lehtë i pritjeve për rritjen ekonomike

Nga ana tjetër, ekonomistët kanë rishikuar pak për mirë parashikimet për ecurinë e ekonomisë së Eurozonës. Tani pritet që ekonomia të rritet me 1.1% në vitin 2026 dhe me 1.3% në vitin 2027, nga 1% dhe 1.2% që parashikoheshin një muaj më parë.

Tregjet financiare po reflektojnë aktualisht në çmime mundësinë e dy deri në tri rritjeve të normave të interesit deri në fund të vitit 2027. Vendimi i radhës i BQE-së për politikën monetare pritet më 17 dhjetor.