Instituti i Sigurisë Ushqimore dhe Veterinarisë (ISUV), institucioni kryesor që garanton sigurinë ushqimore në Shqipëri, do të ketë kompetenca më të gjera. Këshilli i Ministrave ka miratuar ndryshime dhe shtesa në vendimin nr. 732, të datës 16 nëntor 2022, i cili rregullon organizimin dhe funksionimin e këtij instituti.
Qëllimi i ndryshimeve është forcimi i kapaciteteve laboratorike, përmirësimi i cilësisë së analizave dhe thellimi i bashkëpunimit me laboratorët ndërkombëtarë.
Më shumë fusha për analizat laboratorike
Një nga risitë kryesore të vendimit ka të bëjë me zgjerimin e fushave ku ISUV kryen analiza. Këto do të mbështesin zbatimin e programeve kombëtare dhe të strategjive sektoriale në veterinari, siguri ushqimore, ushqim për kafshë dhe fitosanitet, si dhe planet e monitorimit dhe kontrollet zyrtare.
Analiza me kontratë në raste të justifikuara
Vendimi i hap rrugë edhe kryerjes së analizave me kontraktim, por vetëm në raste të veçanta dhe të argumentuara teknikisht. Kjo mundësi parashikohet kur:
- analizat nuk kryhen në laboratorin përkatës;
- metodat nuk janë të akredituara;
- pajisjet janë jashtë funksionit;
- kërkohen analiza për tregues të rinj;
- shfaqen situata emergjente me origjinë nga ushqimi, kafshët dhe bimët.
Me fjalë të tjera, ISUV do të ketë mundësi të kontraktojë laboratorë privatë për analizat që nuk arrin t’i kryejë vetë.
Laboratorë të BE për rikonfirmim
Ndryshimet parashikojnë gjithashtu analiza rikonfirmuese në rastet e shpërthimeve të sëmundjeve, epidemive dhe shfaqjes së dëmtuesve karantinorë te bimët, produktet bimore dhe objekte të tjera. Për këtë qëllim mund të angazhohen laboratorë ndërkombëtarë të Bashkimit Evropian, të akredituar dhe të autorizuar nga autoritetet kompetente të vendeve përkatëse.
Përveç kësaj, testet e provës së aftësisë laboratorike (proficiency testing) do të sigurohen drejtpërdrejt nga ente ndërkombëtare të akredituara dhe nga laboratorët e referencës së Bashkimit Evropian (EURL), sipas nevojave për ruajtjen dhe zgjerimin e akreditimit.
Me këto ndryshime synohet rritja e besueshmërisë së rezultateve laboratorike dhe forcimi i kapaciteteve të Shqipërisë për monitorimin dhe kontrollin e sëmundjeve të kafshëve, sigurisë ushqimore dhe rreziqeve fitosanitare.