Nëse Inteligjenca Artificiale (IA) mbetet e kufizuar brenda një departamenti, ajo krijon aktivitet, jo transformim real.
Shumë drejtues e vendosin IA-në te inovacioni ose e delegojnë përkohësisht te marketingu apo IT-ja. Në pamje të parë kjo duket si një zgjidhje praktike, por zakonisht rezultati është i parashikueshëm.
Pas disa muajsh drejtuesit përballen me një pyetje të thjeshtë: pse biznesi vazhdon të duket po aq i vështirë për t’u drejtuar sa më parë?
Ky boshllëk është problemi kryesor. IA prodhon aktivitet shumë shpejt, por rrallë sjell përmirësim real operacional nëse lidershipi nuk e trajton atë si një vendim për mënyrën se si funksionon organizata.
Përvoja e ndërtimit të kompanive gjatë krizave të mëdha, nga pandemia te recesionet apo edhe sulmet kibernetike, tregon se mjetet nuk e mbajnë biznesin në këmbë.
Ajo që bën diferencën është ekzekutimi i integruar. IA është një teknologji e fuqishme, por nuk ndryshon vetë mënyrën se si funksionon një kompani.
Gabimi i trajtimit të IA-së si një detyrë e delegueshme
Themeluesit shpesh e delegojnë IA-në për të njëjtën arsye që delegojnë çdo iniciativë të re: duan shpejtësi dhe një përgjegjës të qartë.
Prandaj projekti kalon te IT-ja, marketingu ose një ekip i vogël që merret me pilotët dhe rastet e përdorimit.
Pilotët janë të lehtë për t’u ndjekur dhe për t’u raportuar, duke krijuar ndjesinë e progresit pa e detyruar organizatën të ndryshojë mënyrën se si funksionon.
Problemi është se IA nuk qëndron brenda një departamenti. Sapo ajo prek punën reale, fillon të ndikojë mënyrën se si merren vendimet, si kalon puna nga një ekip te tjetri dhe çfarë informacioni konsiderohet i besueshëm.
Këto janë mekanizma të gjithë kompanisë, jo përgjegjësi të një funksioni të vetëm.
Kur IA menaxhohet si projekt departamenti, ajo prodhon rezultate në nivel departamenti, ndërsa sistemi i përditshëm i funksionimit të kompanisë mbetet i njëjtë.
Kështu krijohet një situatë ku aktiviteti me IA është i përhapur, por përfitimi real është minimal.
Pse delegimi e kthen IA-në në një pengesë tjetër
IA e deleguar pothuajse gjithmonë krijon një rrugë paralele. Një ekip ndërton një zgjidhje “inteligjente”, ndërsa një ekip tjetër vazhdon të drejtojë operacionet e përditshme sepse të ardhurat nuk mund të presin për eksperimente.
Rezultati është një shtresë e re teknologjie që qëndron jashtë momentit kur ndodh ekzekutimi real.
Çdo vendim kërkon përkthim mes sistemeve, ekipeve dhe interpretimeve të ndryshme.
Me kalimin e kohës rritet kostoja e koordinimit dhe rritet edhe vonesa në vendimmarrje. Jo sepse njerëzit rezistojnë ndaj ndryshimit, por sepse sistemi ka më shumë pika ndërprerjeje.
Shumë kompani kanë përjetuar tashmë këtë problem duke grumbulluar qindra teknologji. Çdo mjet premton performancë më të mirë, por së bashku ato krijojnë fragmentim.
Platforma teknologjike bëhet gjithnjë e më e madhe, ndërsa ekzekutimi bëhet më pak i qëndrueshëm.
IA mund ta përshpejtojë këtë model duke e bërë shumë të lehtë prodhimin e përgjigjeve, pa ndryshuar mënyrën se si biznesi vepron mbi to.
Krijohen analiza që nuk kthehen në veprime, rekomandime që nuk bëhen kurrë hapi i radhës dhe përvoja e klientit ndryshon nga një ekip te tjetri.
Si duket lidershipi i IA-së i fokusuar te ekzekutimi
Qasja e orientuar drejt ekzekutimit fillon aty ku ekzekutimi tashmë është kritik dhe problematik.
Në praktikë kjo do të thotë që IA shfaqet brenda procesit ku merret një vendim dhe ku nis veprimi i radhës.
Nëse rezultati i IA-së mbetet i ndarë nga sistemi ku regjistrohet puna ose nga rruga e operimit, ai mbetet një mjet opsional dhe mjetet opsionale nuk ndryshojnë mënyrën se si funksionojnë kompanitë.
Në kompanitë që po arrijnë përfitime reale, ndryshimi është i dukshëm. IA nuk është diçka që punonjësit shkojnë ta përdorin. Ajo është pjesë e rrjedhës së punës.
Kjo është arsyeja pse shumë themelues habiten kur delegimi nuk funksionon. Proceset e punës dhe vendimet kalojnë përmes shumë funksioneve dhe këto janë përgjegjësi të lidershipit.
Këtu vlen edhe një mësim tjetër i rëndësishëm: planifikimi për shkallëzimin. Shpesh infrastruktura ndërtohet për kompaninë që ekziston sot dhe më pas rindërtohet kur organizata rritet.
Ndërtimi i saj për një kompani shumë më të madhe mund të duket i kushtueshëm në fillim, por rindërtimi gjatë operimit kushton më tepër.
IA ndjek të njëjtën logjikë. Nëse shtohet pa u integruar në ekzekutim, kostoja shfaqet më vonë në formën e paqëndrueshmërisë.
Detyra e themeluesit: të mos lejojë rikthimin e kompleksitetit
Dështimi modern i lidershipit nuk është shmangia e IA-së. Problemi është adoptimi i saj në mënyrë që rikthen kompleksitetin në organizatë, sepse shumë themelues e trajtojnë IA-në si një zgjidhje universale.
Themeluesit duhet të zotërojnë modelin e funksionimit që IA do të trashëgojë. Kjo përfshin të drejtat e vendimmarrjes, disiplinën e të dhënave dhe standardet e qeverisjes dhe sigurisë. Nëse këto baza janë të paqarta, IA nuk i sqaron ato. Ajo vetëm e shumëfishon paqartësinë.
Në fund të fundit, njerëzit janë më të rëndësishëm se mjetet. Bizneset ndërtohen nga njerëzit dhe janë ata që formësojnë kulturën dhe teknologjinë e një organizate.
Për këtë arsye delegimi i IA-së është një problem lidershipi, jo një problem teknologjie. Nëse njerëzit që janë më pranë mënyrës se si funksionon organizata nuk marrin përgjegjësi për mënyrën se si IA ndryshon ekzekutimin, kompleksiteti rikthehet dhe vazhdon të grumbullohet. / Entrepreneur
Postimi ” Kur Inteligjenca Artificiale nuk e ndryshon mënyrën si drejtohet një biznes ” eshte marre nga Revista Monitor.
