Inflacioni në Eurozonë u rrit më tej mbi objektivin 2% të Bankës Qendrore Europiane (BQE) në prill, duke shtuar presionin mbi bankën për të rritur normat e interesit, edhe pse rritja ekonomike e dobët dhe të dhënat bazë të çmimeve e zbusin urgjencën për një ndërhyrje të menjëhershme.
BQE pritet gjithsesi të mbajë të pandryshuara normat e interesit më vonë gjatë ditës, por shifrat e inflacionit forcojnë argumentin që banka të sinjalizojë të paktën se një rritje normash, ndoshta që në qershor, mund të jetë e nevojshme për të luftuar rritjen e çmimeve të konsumit të nxitur nga energjia.
Inflacioni u rrit në 3.0% në prill, nga 2.6% një muaj më parë dhe pritet të rritet më tej, ndërsa çmimet e naftës arritën një maksimum katërvjeçar prej 124 dollarësh të enjten, si pasojë e zhvillimeve të luftës me Iranin.
Megjithatë, këto të dhëna nuk tregojnë se inflacioni i lartë i energjisë po përhapet në pjesën tjetër të ekonomisë, duke gjeneruar një efekt të dytë që mund të shkaktonte një spirale të vetëqëndrueshme inflacioni.
Inflacioni bazë, që përjashton elementët më të paqëndrueshëm, u ngadalësua në 2.2% në prill nga 2.3% një muaj më parë, ndërsa rritja e çmimeve të shërbimeve, një komponent që ka qenë vazhdimisht i lartë vitet e fundit, vazhdoi të zbehej.
Megjithatë, çdo shtyrje e rritjes së normave ka gjasa të jetë afatshkurtër dhe investitorët presin një veprim nga BQE në qershor, i ndjekur nga të paktën dy, por ndoshta tre rritje të tjera këtë vit, pasi paqja në Iran duket gjithnjë e më e largët dhe çmimet e naftës janë tashmë mbi nivelet e parashikuara në skenarin “negativ” të bankës qendrore.
BQE duhet të japë një sinjal
“Edhe nëse rritjet e normave të interesit nuk mund të bëjnë shumë për presionet fillestare të kostove që burojnë nga lufta, ne besojmë se BQE do të fokusohet në ruajtjen e pritshmërive të inflacionit, përmes një shtrëngimi modest të politikës monetare,” tha Antti Ilvonen nga Danske Bank.
Ngadalësimi i shpejtë i rritjes ekonomike krijon një dilemë, pasi blloku pothuajse nuk kishte rritje ekonomike, edhe përpara luftës.
BQE duhet të luftojë inflacionin, por çdo shtrëngim i politikës monetare rrezikon të dëmtojë rritjen tashmë të brishtë, duke rritur rrezikun që Eurozona të hyjë në recesion.
Rritja u ngadalësua në vetëm 0.1% në tremujorin e parë, nga 0.2% dhe ekonomistët presin një goditje të madhe nga rritja e çmimeve të energjisë.
“Bazuar në lëvizjet e çmimeve të energjisë të vëzhguara deri tani dhe në varësi të realizimit të çmimeve të së ardhmes për energjinë, vlerësojmë se çmimet më të larta të energjisë mund të ulin rritjen me rreth 0.4 deri në 0.5 pikë përqindjeje në një horizont njëvjeçar,” tha Barclays.
Sondazhet e kësaj jave treguan se besimi i bizneseve po bie më shpejt se sa pritej, sektori i shërbimeve po përkeqësohet, fitimet e kompanive po bien, eksportet vazhdojnë të goditen nga tarifat dhe bankat planifikojnë të kufizojnë aksesin e bizneseve në kredi.
“Rreziqet për rritjen tani shihen më qartë të orientuara në rënie dhe narrativa e mëparshme për ‘qëndrueshmëri’ ekonomike është zbutur,” tha Annalisa Piazza nga MFS Investment Management.
Bankat qendrore nuk nxitohen
Të njëjtat sondazhe treguan se si konsumatorët, ashtu edhe bizneset presin që inflacioni të përshpejtohet.
Megjithatë, politikëbërësit duket se nuk janë me nxitim për të reaguar.
Banka e Japonisë, Rezerva Federale e SHBA-së dhe Banka e Kanadasë i lanë të pandryshuara normat e interesit këtë javë, ndërsa Banka e Anglisë pritet të bëjë të njëjtën gjë ditën e sotme.
Edhe politikëbërësit e BQE kanë thënë se gjashtë javët mes mbledhjeve nuk bëjnë shumë ndryshim, ndaj është më e dobishme të priten më shumë të dhëna konkrete përpara se të merret një vendim.
Kjo është veçanërisht e vërtetë pasi episodi aktual i inflacionit nuk është i krahasueshëm me atë të vitit 2022, kur BQE thuhet se reagoi me vonesë.
Atëherë inflacioni ishte shumë më i lartë, normat e interesit ishin ende në territor negativ, buxhetet qeveritare ishin të lirshme, tregjet e punës më të shtrënguara dhe familjet kishin kursime të konsiderueshme, të gatshme për t’u shpenzuar pas izolimeve të pandemisë.
Por “efekti i memories” nga përjetimi i inflacionit të lartë së fundmi mund të punojë kundër BQE-së.
“Përvoja e inflacionit është aq e freskët sa bizneset do të rrisin çmimet më shpejt se në vitin 2022 dhe edhe punonjësit do të përpiqen të sigurojnë paga më të larta më herët, gjë që ka gjasa të përshpejtojë zhvillimet inflacioniste,” tha Lorenzo Codogno nga LC Macro Advisors. / Euronews
Postimi ” Inflacioni në Eurozonë 3% në prill, rrit presionin mbi BQE-në për norma më të larta ” eshte marre nga Revista Monitor.
